Birçok kişi bir Bitcoin ETF’sinin kripto para birimine, pazara ve teknolojiye fayda sağlayacağına inanıyor. ETF’lerin avantaj ve dezavantajlarını keşfediyoruz.

2016’dan bu yana, ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonuna (SEC), Bitcoin ETF’lerini (borsa yatırım fonları) listelemek için 10’dan fazla başvuru yapılmıştır. Tyler Winklevoss ve Cameron Winklevoss, şimdi Cboe’nin bir parçası olan Bats Global Markets’in bir yan kuruluşu olan BZX Exchange aracılığıyla, Gemini borsasını komisyoncu olarak kullanarak ilk başvuruyu yaptılar.

Regülasyon Zorlukları

SEC, Mart 2017’de başvurularını reddetti. Kardeşler bu kararı temyiz ettiler ve sonuçta Temmuz 2018’de tekrar reddedildiler. SEC, 2018 yılının Ağustos ayında, New York Borsası dahil olmak üzere çeşitli hisse senedi ve vadeli işlem piyasalarında yapılan diğer birkaç Bitcoin ETF başvurusunu daha reddetti.

ABD’li düzenleyici, reddetmelerin başlıca nedeninin, başvuranların sahtekarlık ve manipülasyonu önlemek için diğer Bitcoin pazar oyuncuları ile yeterli bir gözetim paylaşımı anlaşmasının bulunması olduğunu söyledi. SEC komisyon üyesi Hester Peirce attığı bir tweette, başvuruları reddetme kararının “incelenmeyi bekliyor” statüsünde olduğunu belirtti.

Merkeziyetsizlik, ETF onayının önündeki en büyük engel gibi görünüyor. Bitcoin hiçbir denetim noktasına sahip olmayacak şekilde tasarlanmıştır. Düzenleyiciler, platformun tamamen farklı bir yapıya sahip olduğunu fark etmek zorunda kalabilirler.

Yeni bir platformu geleneksel kurallar içine oturtmak işe yaramayabilir—Bitcoin’de yanlış bir şey olduğu için değil, geleneksel kurallar bunu karşılamak için tasarlanmadığı için.

Bitcoin ETF nedir?

ETF, bir varlık tarafından desteklenen ve hisse senedi gibi satın alınabilen ve satılan özel bir güvenlik, finansal araç veya hisse türüdür. Bitcoin ETF’lerde, destek varlığı büyük olasılıkla soğuk bir cüzdanda saklanan bitcoinlerdir. Bir ETF, Bitcoin vadeli işlemleri gibi bir türev ile de desteklenebilir.

Bir aracı, bir borsa veya vadeli işlem piyasasına ulaşarak ve bir listeleme talep ederek bir ETF oluşturma sürecini başlatır. Talebi aldıktan ve teklif edilen ürünün geçerli olduğuna karar verdikten sonra, borsa, menkul değeri listelerine dahil etmesi için regülatöre başvurur. Bu talebe genellikle yeni ürünün dahil edilmesine izin vermek için kuralları değiştirme başvurusu da eşlik eder.

Düzenleyici, halkı ve ilgili tarafları yeni ETF ürününün kabulü ve aleyhine dava açmaya davet edecektir. Başvurular tarafından sağlanan bilgiler ve düzenleyici kurum tarafından üstlenilen araştırmalarla, düzenleyici daha sonra başvuruyu onaylamayı veya reddetmeyi seçer.

Düzenleyici, ETF’nin yatırımcılar için koruma sağlayıp sağlamadığına ve sahtekarlık manipülasyonunu önlemek için tedbirlerin uygulanıp uygulanmadığına göre kararını bildirir.

Regülatör, başvuranın gerekli tüm şartları karşıladığına ikna olursa, onay verilir. Aracı kurum daha sonra ETF’yi (bu durumda bitcoin’leri) desteklemek için gereken varlığı edinecek ve daha sonra satın almaları için halka hisse sunacaklardır. Yatırımcılar daha sonra ETF’leri uzun vadeli yatırım araçları olarak satın alıp elinde tutabilir ya da tıpkı şirket hisselerinde olduğu gibi marjla ticaret yapabilirler.

Bitcoin ETFlerinin Avantajları

Bitcoin topluluğundaki birçok kişi ETF onayı umuduyla heyecanlanıyor. Kripto para biriminin, piyasanın ve ona güç veren teknolojinin çeşitli şekillerde fayda sağlayacağına inanıyorlar.

İlk olarak, bunun Bitcoin ve diğer kripto para birimlerini meşrulaştıracağına inanıyorlar. Ayrıca, Bitcoin pazarına katılmadan önce kendilerini eğitmek zorunda kalacak ana yatırımcılardan da para geleceğini öngörüyorlar.

Bir ETF, ana akım yatırımcıların paralarını kripto para birimlerine yatırmasını ve bir cüzdan oluşturma ve özel anahtarların güvenliğini sağlama gibi teknolojinin karmaşıklıklarıyla uğraşmak zorunda kalmadan fiyat hareketleri hakkında tahminler yapmasını kolaylaştıracaktır.

İkincisi, yatırımcılara, güvenini artıracak denetime tabi brokerler aracılığıyla Bitcoin’e yatırım yapma yolunu açacaktır. Bu yatırım şekli, bilgisayar korsanlığı ve çalınmaya karşı sigortalanır, böylece yatırımcıları kayıplardan korur.

Son olarak, kripto para birimlerinin meşrulaştırılması ve ana akım yatırımcılardan akan paradaki artış, fiyatı önemli ölçüde artırabilir ve böylece tüm bitcoin sahipleri için daha fazla değer yaratabilir.

Dezavantajlar

Birçok kişi SEC onayını dezavantaj olarak görüyor. İlk olarak, bir ETF yoluyla yatırım yapmak, kripto para birimlerinin oluşturulduğu temel olan ademi merkeziyetçilik ilkesine aykırıdır.

Bir ETF aracılığıyla bitcoin alıcılarının, aldıkları bitcoinler üzerinde hiçbir kontrolü olmayacaktır. Paraları tutmak ve güvence altına almak için bir bakıcıya (güvenilir bir üçüncü taraf) güvenmek zorunda kalacaklar. ETF’ler başarılı olursa, bilgisayar korsanları için cazibe merkezi haline gelebilecek büyük saklama sistemleri oluşturabilirler.

İkincisi, onay aynı zamanda birçok bitcoin sahibinin Bitcoin white paper’ında öngörülen haklara ve sorumluluklara sahip olmayacağı anlamına gelir. Tasarlanış şekli gereği, sahiplerin, bu teknolojinin nasıl çalıştığı konusunda bir çeşit oy hakkı olması beklenir.

Ancak, bitcoinleri ayrı bir varlığın kontrolü altındayken, yatırımcılar Bitcoin protokolünün fikir birliği ve yönetişiminde söz sahibi olmayacaklardır. Fon yöneticisi, özel anahtarları elinde tutacağı için kritik kararlar alır ve paydaşlar adına konuşabilir.

Örneğin, bir çatallanma (fork) durumunda, hangi zinciri destekleyeceklerine karar verebilirler. Ve fonlar iki veya daha fazla çatalda biriktiğinde, desteklemek istemedikleri taraftaki fonları cebe indirmeye karar verebilirler. Hissedarlar böyle bir değer hakkını kaybederler.

Ayrıca, yumuşak bir çatallanma (soft fork) durumunda, fon yöneticisi platform değişikliklerini kabul edip etmeyeceğine karar verebilecektir.

Son olarak, ABD güvenlik komisyonu ETF’lerin reddedilme sebeplerini sahtekarlık ve manipülasyon olarak açıkladı, ancak tam tersi bir durum sözkonusudur. Bu tür araçlar, Bitcoin pazarını shortlama (fiyatların düşeceği beklentisiyle yapılan mal veya menkul değer satışı) gibi faaliyetlerle manipülasyona açar.

Belki de en kötüsü, ETF’lerin, kripto para birimlerinin varlık, değer depoları veya hesap birimleri olarak değil de spekülasyon varlıkları olarak benimsenmesini teşvik edebilme ihtimalidir. Başka bir deyişle, kripto para birimlerinin para birimi olarak hareket etme yeteneğine zarar verirler.

Son Bitcoin ETF’lerini görmedik. Yolda daha fazla başvuru olması muhtemel ve sonuçta bir onaya tanıklık edebiliriz.